LÊ THIẾU NHƠN

Vài dòng của Thanh Tùng: Tôi đã gắn bó với Hải Phòng gần trọn cuộc đời. Tôi đã làm thơ trong khi đẩy xe bò thời thanh niên xung phong. Tôi đã làm thơ trong khi quai búa thời công nhân. Tôi đã làm thơ trong khi tay trắng thời bị cho về hưu với vỏn vẹn hai chỉ vàng. Và tôi đã làm thơ trong khi áp tải thời nhọc nhằn kiếm sống qua ngày. Hải Phòng còn nguyên giọt nước mắt chưa khô, bạn bè cực khổ, văn chương đọa đày. Nơi ấy, tôi có một căn nhà nhỏ để anh em thi phú tụ bạ. Nơi ấy tôi có hạnh phúc ngắn ngủi và dằng dặc đổ vỡ. Những bài thơ đã giữ gìn dùm tôi chút khói sương chiều Tam Bạc, chút nắng gió Cát Dài, chút xa vắng Cát Cụt, và hàng trăm gương mặt người quen đang nhòa dần theo ký ức!

THƯ GỬI NGƯỜI ĐÁNH CÁ HỌ HOA

Năm xưa
Các anh mời tôi ăn con cá đánh trên đảo Cát Bà
Tôi vẫn nghĩ những con cá ấy có thể đến từ mặt biển Trung Hoa
Nay các anh đã đi xa
Vẫn làm nghề đánh cá
Tôi lại nghĩ những con cá ấy
Có thể đến từ mặt biển Cát Bà
Bởi những con cá có bao giờ phải mang hộ chiếu!

THỜI HOA ĐỎ

Dưới màu hoa như lửa cháy khát khao
Anh nắm tay em bước dọc con đường vắng
Chỉ có tiếng ve sôi chẳng cho trưa hè yên tĩnh
Chẳng cho lòng ta yên

Anh mải mê về một màu mây xa
Về cánh buồm bay qua ô cửa nhỏ
Về cái vẻ thần kỳ của ngày xưa
Em hát một câu thơ cũ
Cái say mê của một thời thiếu nữ

Mỗi mùa hoa đỏ về
Hoa như mưa rơi rơi
Cánh mỏng manh tan tác đỏ tươi
Như máu ứa của một thời trai trẻ
Hoa như mưa rơi rơi
Như tháng ngày xưa ta dại khờ
Ta nhìn vào tận sâu mắt nhau
Mà thấy lòng đau xót
Trong câu thơ của em anh không có mặt
Câu thơ hát về một thời yêu thương tha thiết
Anh đâu buồn mà chỉ tiếc
Em không đi hết những ngày đắm say

Hoa cứ rơi ồn ào như tuổi trẻ
Không cho ai có thể lạnh lùng
Hoa đặt vào lòng chúng ta một vệt đỏ
Như vết xước của trái tim.

Sau bài hát rồi em lặng im
Cái lặng im rực màu hoa đỏ
Anh biết mình vô nghĩa đi bên em

Sau bài hát rồi em như thể
Em của thời hoa đỏ ngày xưa
Sau bài hát rồi anh cũng thế
Anh của thời hoa đỏ ngày xưa.

NGÔI NHÀ CỦA CÁC CON

Các con đã theo cha xô dạt
Qua bao ngôi nhà
Đồ đạc chuyển đi, chuyển lại
Dần thành gãy vụn
Nước mắt cũng bao lần chuyển vội
Theo những con đường tự trái tim ta

Đến nay nhà cao cửa rộng
Tường vôi vây quanh những nụ cười sáng láng
Nhưng cha viết các con vẫn trở về nơi ấy
Trong cả ngày lẫn đêm
Nơi có những đồ chơi lộn xộn
Con búp bê bằng vải
Bên con ngựa gỗ loang sơn phi nước đại
Trên sàn nhà ẩm thấp, gồ ghề
Nơi các con đã để lại
Trái tim bé nhỏ của mình
Suốt ngày niềm vui mở ra từ hai cánh cửa gỗ lung lay
Chúng ta đã chuyển đi tất cả
Chỉ tuổi thơ không làm sao chuyển nổi
Để đến bây giờ các con không làm sao có lại
Những giấc mơ như hoa nở mãi không tàn
Nơi chân tường các con đã tập đứng lên!

KHÁT KHAO

Bỗng thèm một đất đai xưa
Một khoảng trời trong mới mẻ
Nơi ấy nỗi buồn bé nhỏ
Cũng tan trong thoảng gió lành

Muốn rời đi, muốn trở về
Lo âu ngổn ngang khắp phía
Mặt phố chòng chành như biển
Mặt người sắc lạnh hoang vu

Điếu thuốc chẳng sao cháy nổi
Que diêm lửa trốn mất rồi
Hỡi ngọn gió xưa thơ dại
Về đây cho vịn gió ơi!

Một mình với bao đợi chờ
Mà như chẳng đợi chờ chi
Nơi nào cho tôi sẽ đến
Trời ơi, tôi sẽ gặp gì?

Ai bỏ tôi đi thế này?
Tôi bỏ ai đi thế này?
Kẻ nào đã nuốt hết gió
Cho buồm chẳng thể ra khơi?

HẢI PHÒNG ƠI!

Nơi ấy tôi còn nguyên tất cả
Từ vệt trời thơ thời giá lạnh
Đến viên sỏi cũ dấu chân mòn
Tôi đem khâu lại từng hoang vắng

Tôi còn lời hẹn với muôn năm
Với vai người dầu mỡ
Với bức tường của nắng
Với phố chiều ăm ắp giọng khơi xa

Ở nơi ấy còn bao bí ẩn
Với người qua một lần còn nhớ mãi
Những khoảng tối tôi bị dìm xuống đáy

Ở nơi ấy tôi còn nguyên tất cả
Tình yêu gửi trong trái tim người
Tôi trong gió và trong nắng
Sôi trong những lửa lò nung
Ai cũng gọi tôi về, tôi biết lắm
Tôi cần cho cả mặt sông đêm
Cho từng trái chín
Cho khoảng trời khuya bớt nhục nhằn

Tôi vẫn gọi về từng cánh cửa
Với từng bánh xe lên dốc nặng nề
Tôi vẫn gọi về đêm đêm xứ sở
Tiếng vọng vang trùng trùng cơn nhớ
Hải Phòng ơi!

HY VỌNG

Bắt đầu từ đâu tôi không biết
Chỉ biết rằng không có tận cùng
Chỉ biết rằng mãi mãi lớn lên
Có ở trong không khí ngọt ngào
Sáng sáng tôi vươn vai hít đầy lồng ngực
Có ở trong màu mắt mẹ tôi khóc hay cười
Và cả từng nỗi đau sâu sắc kéo dài ra

Với riêng tôi không tuyệt vọng bao giờ
Tôi nhóm lửa lên từ củi ướt
Không có đất tôi tìm ra đất
Đất hồn tôi nuôi xanh ngắt cây đời
Tôi nghe trong mình rừng lá động không thôi!

Có những lúc tưởng rằng thôi đã hết
Trong tôi gió thổi một màu đen
Phản phúc đập đầu xuống đất
Tôi gượng đứng lên máu chảy ròng ròng
Tôi hồi sinh, tôi mãnh liệt
Trong tôi cỏ lại mướt xanh rồi
Bao bạn bè đến gọi
Dưới mái hiên chim lại đến gù nhau

Tôi tin, tôi không thể nào nhạt nhẽo
Nếu muối kia chính lại từ biển sinh ra
Và máu kia chính từ trái tim ta
Người đã quay lưng tôi còn chờ đợi
Cái bắt tay quay lại…

Tôi đứng hẳn vào khó khăn hôm nay
Với bàn tay hy vọng
Chìa ra cho quả những mùa sau
Bằng đôi mắt người mù, tôi ngắm trời xanh
(dẫu biết trời xanh cũng ở trong tôi)
Với bàn chân người què, tôi lê về đích
Vội vã từng giây
Từng giây phút ngọt ngào như mật
Hy vọng phát ra từ muôn nhịp trống căng
Từ tiếng búa tôi vang, từ lời thơ tôi hát
Thành bao bông hoa tím nở bên đường!

CHA MẸ TÔI

Mẹ tôi giờ đơn chiếc
Trong căn phòng mênh mông
Cha tôi giờ trầm lặng
Người đi xa luôn
Giữa hai người có những điều mà tôi chưa bao giờ được nghe ai kể
Mà tôi chưa bao giờ dám hỏi một ai

Suốt tuổi ấu thơ
Tôi đi trong cô đơn hờn tủi
Tôi biết, tôi chẳng thể thành tôi trọn vẹn
Khi nhìn vào mắt mẹ tôi chẳng ấm bóng cha, và ngược lại
Tôi biết phải cố gắng phi thường
Cho những buồn đau ấy
Chẳng lây vào mắt những con tôi.

CHUYỂN MÙA

Đã gần lắm tưởng giơ tay là chạm được
Nỗi bàng hoàng rơi xuống tự trời cao
Đã gần lắm tưởng vì ta hồi hộp
Nên lá vàng rời khỏi những vòm cây

Có tiếng ngân xa trong ngực nước chiều
Có tiếng chia ly héo dần trong sậm tối
Tà áo gió xéo qua làn cỏ rối
Rồi kéo theo tất cả màu xanh
Kẻ ra đi thành ly biệt
Người quê hương thành lữ khách
Một mặt lá mùa hè còn níu ở
Mặt kia thoáng đã thu đầy
Ta xanh lại trong ta từng hơi thở
Khi chạm vào thảng thốt heo may

Gió cứ đập liên hồi lên mặt trống
Của bầu trời và của trái tim

Ta sợ lắm làm sao mà chịu nổi
Kìa thu về đắm đuối ở ngoài xa

MÙA THU

Từng giọt buồn uể oải cứ loang xa
Có phải tiếng thu chợt vọng
Gió mùa cũ lồng qua bãi trống
Lá cắt từng đường rất thoáng
Rồi chìm đi trong sóng đất nâu

Tôi loãng ra
Như chiếc chai đêm qua còn lăn lóc trên bàn
Tôi van đấy mảnh giậu nghiêng trước cửa
Đừng sắc thế
Cứ xước lên mình của gió
Tôi van đấy mắt em đừng qua nữa
Cứ dày vò tôi cũ như mùa xưa
Tôi rối rít những đường lá rụng
Rồi có ai ở tận đâu xa
Thong thả thít từng nấc một
Đếm lịm dần trong men lá thu!

THU TÀN

Ôi, đến lúc sợi tơ cuối cùng không giữ nổi
Và máu kia chết tím cả trời xanh
Thu ra đi đôi cánh vàng rã rượi
Nơi cuối trời khép lại một màu tang
Mắt ta phai dần trong hơi thu chớm nhạt
Vườn hoang tan tác bầy chim
Chân giậu nát, hoa cúc tàn ôm xác bướm
Thu lịm dần nơi chính trái tim

Ta vội vã trong âm thầm khắc khoải
Ta cuống cuồng vớt vát những lời hương
Thu đã viết lên da thịt ta đằm thắm
Thoáng thôi trần trụi ngập tràn
Thu đã đẩy hồn ta sương khói
Những ngọt ngào sóng sánh đến xa xăm
Bỗng chốc nhạt phèo như nước chết
Mắt ta còn đâu nữa óng tơ vương
Và nàng thơ cũng ra đi
Hồn xác xơ và máu ta loãng thếch
Ta rơi xuống bất ngờ từ cao lắm
Nơi thu về mơ mộng đã dâng lên!

HẢI PHÒNG HÔM NAY

Nơi tôi đã có những giọt mồ hôi làm chứng cứ
Những giọt nước mắt góp vào với đất
Nơi tự do được trở về theo sóng gió của biển khơi
Rồi mặn vào tôi như muối
Nơi những trận bão biển dạy tôi mơ mộng
Những con sóng thần dạy tôi căm phẫn
Nơi những con tàu vạn tấn như sắp trườn lên rồi ở lại
Mùa hè làm đồ chơi cho con trẻ

Hải Phòng ơi
Người đã nhận của tôi nước mắt và mồ hôi
Rồi trả lại cho tôi những câu thở lửa
Về những đứa con của người đang vật vã bên hè
Về những đói nghèo của chúng tôi đang hóa thành mụn nhọt trên mình hành hạ

Tôi thường nghe lời người giục giã
Rằng bao giờ chúng tôi mới đủ lớn khôn
Để trán người bừng lên kiêu hãnh
Và trái tim người máu chảy bình yên

Hôm nay tôi đến trước cổng nhà máy im lìm khép kín
Như những niềm vui đã rỉ mòn
Những bến cảng trống không gió cất lên cực nhọc
Những cần cẩu treo toàn không khí
Thả những dấu hỏi khổng lồ vào biển vắng con tàu
ở đâu những bạn thợ của tôi?
Trái tim tôi mệt mỏi lăn trong những ngõ thợ lầy lội
ở đâu một thời sôi nổi?
màu áo xanh thanh thản lên ngôi
tôi hoang mang đi tìm ngọn lửa
Có một thời không tắt suốt ngày đêm
Tôi xót xa đi tìm cứu rỗi
Có một thời ngọt lịm vào tim!

HẢI PHÒNG LÚC RA ĐI

Mai tôi đi rồi
Tôi có khóc đâu mà gió ướt
Mà nắng rát lên tôi mặn chát
Mai tôi đi rồi
Để lại đây tiếng búa khắc vào hồn phố
Cùng mộng mơ lảng bảng cuối con đường
Những giọt mồ hôi từng hát lên trong suốt
Những lưng thợ đã bết mãi vào nhau
Ngọn lửa đốt lên thời trai trẻ
Bây giờ còn nóng trong tôi

Tôi đã sống không rụt rè, sợ hãi
Sao bây giờ ngần ngại lúc chia xa!
Tôi đã bị ít nhiều phản phúc
Sao bây giờ toàn nỗi nhớ thương sâu!

Thành phố ơi, thành phố còn nghèo
Dẫu ba mươi năm tôi đã sống không hề nhạt nhẽo
Tôi còn đến nay không phải vì trốn chạy
Trong những ngày máu đổ với bom rơi

Mai ra đi đến một phương trời
Tôi có thể làm gì như thế nữa
Máu tôi còn đủ đỏ
Để phương trời nơi ấy cháy thành thơ
Tôi có thể lại yêu thêm lần nữa
Với trái tim nặng trĩu nhọc nhằn
Bao nhiêu xanh tôi đã để lại cho màu liễu bên bờ Tam Bạc
Tôi vẫn khát những mặt hè như cậu bé ngày xưa
Những tên phố rộn lên niềm say lang bạt
Rồi mai đây ở bất cứ nơi nào
Tôi cũng chỉ thấy mình chen chân trên đường Cầu Đất
Hoa bằng lăng tím đến dại khờ!